Thiên Bức Luân Tướng

《千輻輪相》 qiān fú lún xiāng

Điển cứ gốc: Tự Điển Phật Học Đạo Uyển

Định nghĩa thuật ngữ

p: heṭṭhā pāda-talesu cakkāni jātāni: chỉ cho tướng tốt vi diệu có đầy đủ ngàn bánh xe dưới chân, thuộc một trong 32 tướng tốt, còn gọi là Túc Hạ Thiên Bức Luân Tướng (), Thường Hiện Thiên Bức Luân Tướng (), Song Túc Hạ Hiện Thiên Bức Luân Triển Chuyển Chúng Tướng (). Tướng này chỉ cho các hoa văn dưới lòng bàn Chân Phật có hình dáng cả ngàn bánh xe rõ ràng. Tướng này do Nghiệp Nhân mà cảm được, do thời Quá Khứ đức Phật đã từng cúng dường, Bố Thí các thứ cho cha mẹ, sư trưởng, bạn tốt cho đến hết thảy Chúng Sanh. Tướng này không những chỉ thấy hiện nơi Chân Phật, mà còn có cả nơi hai bàn tay Ngài. Tướng ngàn bánh xe còn thể hiện cho sự chuyển bánh xe giáo pháp của ngài; nếu hiện dưới chân là thể hiện cho việc du hóa khắp mọi nơi để Chuyển Pháp Luân; khi Thuyết Pháp thì tướng này hiện ra nơi lòng bàn tay. Tướng này có thể hàng phục được oán địch, Ác Ma, thể hiện công Đức Chiếu phá Vô MinhNgu Si. Khi nói chân có nghĩa là cả tay chân, nên gọi là tướng tay chân có vòng tròn (Sanskrit: cakrāṅkita-hasta-pāda-tala). Từ ngàn xưa đã có truyền thống Lễ Bái dưới lòng bàn Chân Phật rồi. Trong Pháp Uyển Châu Lâm (, Taishō No. 2122) quyển 9, phần Xuất Thai Bộ () có câu: “Thân biên tắc quang sắc nhất trượng, mi gian tắc Bạch Hào ngũ xích, khai Vạn Tự ư hung tiền, nhiếp Thiên Luân ư túc hạ (, bên thân sắc ánh sáng một trượng, giữa lông mi có lông mày trắng năm tấc, mở chữ Vạn nơi trước ngực, hiện ngàn bánh xe ở dưới chân).” Hay trong Đại Bát Niết Bàn Kinh Hậu Phần (, Taishō No. 377) quyển hạ có đoạn: “Thế Tôn Đại Bi tức hiện nhị túc Thiên Bức Luân Tướng, xuất ư quan ngoại hồi thị Ca Diếp, tùng thiên bức luân phóng thiên Quang Minh, biến chiếu Thập Phương Nhất Thiết Thế Giới (, Thế Tôn có lòng thương xót lớn, tức hiện tướng hai bàn chân có ngàn bánh xe, ra bên ngoài quan tài cho Ca Diếp biết rõ, từ ngàn bánh xe ấy phong ra ngàn ánh sáng, chiếu khắp mười phương hết thảy các Thế Giới).” Hoặc như trong Biệt Thích Tạp A Hàm Kinh (, Taishō No. 100) quyển 13 cũng có đoạn rằng: “Thời hữu nhất Bà La Môn tánh viết Yên thị, tại Phật hậu lai, Kiến Phật tích trung Thiên Bức Luân Tướng quái vị tằng hữu, tức tự tư duy, ngã vị kiến nhân hữu như thọ tích (, lúc bấy giờ có một Bà La Môn họ Yên, từ phía sau Phật đến, thấy trong dấu Chân Phật có hình tướng ngàn bánh xe, lấy làm lạ chưa từng có, bèn tự suy nghĩ rằng ta chưa hề thấy người nào có dấu Chân Như vậy).”