Du Già

s, Pāli: yoga: ý dịch là tương ứng Tương Ưng; nương vào phương pháp điều tức (hô hấp), v.v., tập trung Tâm Niệm ở một điểm; tu chủ yếu pháp Chỉ Quán (止觀), cùng nhất trí với lý Tương Ưng. Đối với Mật Giáo, rất thịnh hành thuyết gọi là Tam Mật Du Già Tương Ưng (三密瑜伽相應), hay Tam Mật Tương Ưng (三密相應). Hành Giả thực Hành Pháp quán hạnh Du Già này, được gọi là Du Già sư (瑜伽師). Bộ Du Già Sư Địa Luận (瑜伽師地論) thuyết về 17 cảnh địa, từ Ngũ Thức Thân Tương Ưng Địa (五識身相應地) cho đến Vô Dư Y Địa (無餘依地). Học phái Hành Trì theo luận thư này được gọi là Du Già Phái (瑜伽派). Riêng về phía Ngoại Đạo, cũng có những nhà Ngoại Đạo Du Già. Tam Muội (s, Pāli: samādhi 三昧), Thiền Định (Sanskrit: dhyāna, Pāli: jhāna 禪定) là những Pháp Thực hành Du Già. Theo Thành Duy Thức Luận Thuật Ký (成唯識論述記, Taishō Vol. 43, No. 1830) quyển 2, nghĩa của Tương Ưng có 5: (1) Tương Ưng với cảnh, nghĩa là tự Tánh Không sai tất cả pháp. (2) Tương Ưng với hành, nghĩa là Tương Ưng với định, tuệ, v.v. (3) Tương Ưng với lý, là lý của Nhị Đế (二諦) về An Lập hay không An Lập, v.v. (4) Tương Ưng với quả, nghĩa là có thể Chứng Đắc quả vô thượng Bồ Đề. (5) Tương Ưng với cơ, nghĩa là đã được quả tròn đầy, lợi sanh cứu vật, tùy Cơ Duyên mà Cảm Ứng, thuốc và bệnh tương ứng với nhau. Trong 5 nghĩa nêu trên, Hiển Giáo phần nhiều lấy Nghĩa Tương ưng với lý. Trong bản Tu Thiết Du Già Tập Yếu Thí Thực Đàn Nghi (修設瑜伽集要施食壇儀, 卍Tục Tạng Kinh Vol. 59, No. 1081) có định nghĩa rõ rằng: “Phạn ngữ Du Già, Hoa ngôn Tương Ưng, vị Tam Nghiệp đồng thời, nhi bất tiên hậu, cọng duyên nhất cảnh dã; Thủ Kết ấn thời, khẩu tất tụng chú, ý tất Tác Quán, Tam Nghiệp tề thí, vô Hữu Tham sai, thỉ danh Tương Ưng (梵語瑜伽、華言相應、謂三業同時、而不先後、共緣一境也、手結印時、口必誦咒、意必作觀、三業齊施、無有參差、始名相應, tiếng Phạn Du Già, Tàu gọi là Tương Ưng, tức Ba Nghiệp đồng thời, mà không trước sau, duyên chung vào một cảnh vậy; khi tay bắt ấn, miệng phải tụng chú, ý phải Quán Tưởng; Ba Nghiệp cùng thí, không có sai khác, mới gọi là Tương Ưng).” Bên cạnh đó, trong lời tựa đầu của Du Già Tập Yếu Thí Thực Nghi Quỹ (瑜伽集要施食儀軌, 卍 Tục Tạng Kinh Vol. 59, No. 1080) có giải thích rằng: “Du Già Pháp Môn, giai tùng Phạn thư tự chủng khởi quán, xuất sanh Nhất Thiết quảng đại Thần Biến, phổ lợi hữu tình (瑜伽法門、皆從梵書字種起觀、出生一切廣大神變、普利有情, Pháp Môn Du Già, đều từ sách loại chữ Phạn mà bắt đầu quán, sinh ra hết thảy Thần Biến to lớn, lợi khắp Chúng Hữu tình).” Cũng điển tịch này có đoạn rằng: “Cẩn y Du Già giáo, kiến Trí Khải pháp diên, phổ thí Chư Hữu tình, giai cộng Thành Phật đạo (謹依瑜伽敎、建置啟法筵、普施諸有情、皆共成佛道, kính theo Du Già giáo, thiết lập bày pháp diên, thí khắp các hữu tình, đều cọng Thành Phật đạo).” Hiện tại trong hầu hết các tự viện Phật Giáo Việt Nam đều dùng nghi thức Du Già Thí Thực để tiến cúng các âm linh Cô Hồn thông qua Đàn Tràng Chẩn Tế hay Thủy Lục Pháp Hội. Nghi thức này được thâu lục rất đầy đủ trong bộ Trung Khoa Du Già Tập Yếu (中科瑜伽集要) hay Đại Khoa Du Già Tập Yếu (大科瑜伽集要). Tất cả những bản này đều dựa theo bản Du Già Tập Yếu Thí Thực Nghi Quỹ do Vân Thê Châu Hoằng (雲棲袾宏, 1535-1615), Tổ thứ 8 của Tịnh Độ Tông Trung Quốc soạn; bản lời tựa ghi dòng chữ: “Thời Vạn Lịch tam thập tứ niên, tuế thứ Bính Ngọ trọng Hạ vọng nhật Vân Thê Châu Hoằng cẩn chí (時萬歷三十四年、歲次丙午仲夏望日雲棲袾宏謹識, lúc bấy giờ niên hiệu Vạn Lịch thứ 34 [1606], ngày rằm tháng 5 năm Bính Ngọ, Vân Thê Châu Hoằng kính ghi).” Bản Hiện Hành thông dụng nhất tại Huế là Chánh Khắc Trung Khoa Du Già Tập Yếu (正刻中科瑜伽集要), tàng bản tại Sắc Tứ Báo Quốc Tự (勅賜報國寺), được khắc vào mùa Đông năm Mậu Tý (1888) thời vua Đồng Khánh (同慶, tại vị 1885-1889), do Đại Lão Hòa Thượng Hải Thuận Lương Duyên (海順良緣, 1806-1892), Tăng Cang Chùa Diệu Đế (妙諦寺), chứng minh.