Ngưu Xa

《牛車》 niú chē

Điển cứ gốc: Tự Điển Phật Học Đạo Uyển

Định nghĩa thuật ngữ

s: go-ratha: xe trâu, tên gọi của một trong 3 xe hay 4 xe. Diệu Pháp Liên Hoa Kinh (Sanskrit: Saddharma-puṇḍarīka,) quyển 2, Phẩm Thí Dụ () có nêu ra 3 loại xe: dê, nai, trâu và Đại Bạch Ngưu Xa (, xe trâu trắng lớn); xe trâu tỷ dụ cho Bồ Tát Thừa (Sanskrit: bodhisattva-yāna, ). Như trong Thích Ca Như Lai Thành Đạo Ký Chú () quyển hạ do Vương Bột (, 649-675) nhà Đường soạn, Huệ Ngộ Đại Sư ()Nguyệt Luân Sơn (), vùng Tiền Đường () chú giải, có đoạn rằng: “Pháp Hoa Kinh Tam Xa dụ dã, Dương Xa dụ Thanh Văn Thừa, Lộc Xa dụ Duyên Giác Thừa, Ngưu Xa dụ Bồ Tát Thừa; Tam Thừa câu dĩ vận tải vi nghĩa; tiền Nhị Thừa thị Phương Tiện thi thiết, duy Đại Bạch Ngưu Xa thị thật (鹿便, về Thí Dụ Ba Xe của Kinh Pháp Hoa, Xe Dê ví cho Thanh Văn Thừa, Xe Nai ví cho Duyên Giác Thừa, Xe Trâu ví cho Bồ Tát Thừa; cả Ba Thừa đều có nghĩa vận tải; Hai Thừa đầu là Phương Tiện đặt ra, chỉ có Xe Trâu Trắng Lớn là thật).” Hay trong Đại Phật Đảnh Thủ Lăng Nghiêm Kinh Chánh Mạch Sớ () quyển 17 do Giao Quang Đại Sư () nhà Minh (1368-1662) thuật, có giải thích về Nhất Thừa rằng: “Nhất Thừa giả, Nhất Phật Thừa dã; tức Pháp Hoa Đại Bạch Ngưu Xa, Tịch Diệt trường địa, tức Bản Giác quả thể, vạn vọng Bản Không, Nhất Chơn thanh tịnh (, Nhất Thừa là Nhất Phật Thừa; tức là Xe Trâu Trắng Lớn của Kinh Pháp Hoa, là Đạo Tràng vắng lặng, tức là thể quả của Bản Giác, mọi Hư Vọng vốn không, nguồn chơn thanh tịnh).” Hoặc như trong Đại Thừa Khởi Tín Luận Liệt Cương Sớ (, Taishō No. 1850) quyển 1 do Linh Phong Ngẫu Ích Sa Môn Trí Húc (, 1599-1655) soạn, có đoạn: “Thỉ tùng Danh Tự, vận chí Quán Hành, Nãi Chí Cứu Cánh, tự vận công tất, vận tha bất hưu, danh vi Đại Bạch Ngưu Xa, kim ngôn Đại Thừa, chánh chỉ Đại Bạch Ngưu Xa, giản phi môn ngoại Tam Xa cố dã (, ban đầu từ danh từ, vận chuyển đến quán sát và thực hành, cho đến Cứu Cánh; Công Phu tự vận chuyển mình xong, vận chuyển người khác chẳng ngừng nghỉ, đó gọi là Xe Trâu Trắng Lớn; nay nói Đại Thừa [cỗ xe lớn], chính là chỉ cho Xe Trâu Trắng Lớn; chẳng phải là ba cỗ xe ngoài cửa kia).”