Ngã Sở Kiến
Điển cứ gốc: Phật Quang Đại Từ Điển
Định nghĩa thuật ngữ
Phạm: Mama-kàra-dfwỉi. Vọng chấp pháp 5 uẩn là của ta, hoặc thuộc về ta. Cứ theo luận Đại Thừa A Tì Đạt Ma tạp tập thì Ngã Sở Kiến có 3 thứ:
1. Tương ứng Ngã Sở: Ngã có hình tướng vật chất; như nói Ngã có sắc cho đến Ngã có thức, tức chấp trước 5 uẩn tương ứng với thân ta.
2. Tùy chuyển Ngã Sở: Hình tướng vật chất thuộc về ta; như nói Sắc thuộc về ta cho đến Thức thuộc về ta là chấp trước pháp 5 uẩn tùy thuộc nơi ta, do sức Tự Tại của ta mà xoay chuyển.
3. Bất li Ngã Sở: Ta ở trong hình tướng vật chất, như nói Ta ở trong sắc cho đến Ta ở trong thức, tức là chấp trước thực Ngã Không lìa 5 uẩn, ở khắp trong Thân Thể. Trong 5 uẩn, mỗi mỗi uẩn đều có 3 nghĩa này, nên gọi chung là Thập ngũ Ngã Sở Kiến (15 Ngã Sở Kiến); 15 Ngã Sở Kiến này lại cộng thêm 5 thứ Ngã Kiến nữa mà thành 20 loại Tát Ca Da Kiến. [X. luận Đại tì Bà Sa Q. 8., 9, 49; luận Câu xá Q. 19.; luận Thành Duy Thức Q. 4., 6; Câu xá luận quang kí Q. 19.; Thành Duy Thức Luận Thuật Kí Q. 5., phần đầu].
1. Tương ứng Ngã Sở: Ngã có hình tướng vật chất; như nói Ngã có sắc cho đến Ngã có thức, tức chấp trước 5 uẩn tương ứng với thân ta.
2. Tùy chuyển Ngã Sở: Hình tướng vật chất thuộc về ta; như nói Sắc thuộc về ta cho đến Thức thuộc về ta là chấp trước pháp 5 uẩn tùy thuộc nơi ta, do sức Tự Tại của ta mà xoay chuyển.
3. Bất li Ngã Sở: Ta ở trong hình tướng vật chất, như nói Ta ở trong sắc cho đến Ta ở trong thức, tức là chấp trước thực Ngã Không lìa 5 uẩn, ở khắp trong Thân Thể. Trong 5 uẩn, mỗi mỗi uẩn đều có 3 nghĩa này, nên gọi chung là Thập ngũ Ngã Sở Kiến (15 Ngã Sở Kiến); 15 Ngã Sở Kiến này lại cộng thêm 5 thứ Ngã Kiến nữa mà thành 20 loại Tát Ca Da Kiến. [X. luận Đại tì Bà Sa Q. 8., 9, 49; luận Câu xá Q. 19.; luận Thành Duy Thức Q. 4., 6; Câu xá luận quang kí Q. 19.; Thành Duy Thức Luận Thuật Kí Q. 5., phần đầu].