Năng Tạo Sở Tạo

《能造所造》 néng zào suǒ zào

Điển cứ gốc: Phật Quang Đại Từ Điển

Định nghĩa thuật ngữ

Từ gọi chung Năng tạo và Sở tạo. Bốn yếu tố lớn: Đất, nước, lửa, gió có đầy đủ 5 nhân (Sinh Nhân, y nhân, Lập Nhân, trì nhân, Dưỡng Nhân), có khả năng tạo các pháp (vật chất), vì thế gọi là Năng tạo (Tứ Đại năng tạo); còn tất cả các Sắc Pháp do 4 yếu tố lớn ấy tạo ra thì gọi là Sở tạo (Tứ Đại sở tạo). Theo Thuyết Nhất Thiết Hữu Bộ thì 4 yếu tố lớn là Năng tạo, còn 11 Sắc Pháp(5 căn, 5 cảnh và vô Biểu Sắc) là Sở tạo. Còn theo Đại Thừa Pháp Uyển Nghĩa Lâm Chương quyển 3 phần đầu, thì Đại Chúng Bộ cho 4 yếu tố là Năng tạo, 4 trần (sắc, hương, vị, xúc) là Sở tạo. Ngoài ra, luận Thành thực thì cho rằng 4 trần là Năng tạo, 5 căn là Sở tạo, còn 4 yếu tố thì vừa là Năng tạo vừa là Sở tạo. [X. luận Đại tì Bà Sa Q. 127.; luận Đại Thừa A Tì Đạt Ma tạp tập Q. 1.; luận Hiển dương Thánh Giáo Q. 5.].