Lộc Dã Uyển

《鹿野苑》 lù yě yuàn

Điển cứ gốc: Phật Quang Đại Từ Điển

Định nghĩa thuật ngữ

Phạm: Mfgadàva. Cũng gọi Tiên Nhân Lộc Dã Uyển, Lộc dã viên, Lộc Uyển, Tiên uyển, Tiên Nhân viên. Vườn nai, nơi đức Phật Chuyển Pháp Luân lần đầu tiên sau khi thành đạo, nay là Sa nhĩ na tư (Sàrnàth) nằm cách thành phố Ngõa lạp na tây (Varanasi) 6 cây số về mạn bắc, thuộc Bắc Ấn Độ. Về nguồn gốc của địa danh này có nhiều thuyết khác nhau: Theo kinh Xuất diệu quyển 14, thì Lộc Dã Uyển là nơi các thần tiên và những người tu đạo được 5 Thần Thông thường lui tới, chứ không phải chỗ ở của Phàm Phu, vì thế gọi là Tiên Nhân trụ xứ(chỗ ở của người tiên). Lại có thuyết cho rằng, xưa có vua nước Ba La Nại đi săn đến đây, bắt được 1.000 con nai, sau do nai chúa xin vua mỗi ngày dâng 1con để vua ăn thịt, vua mới thả đàn nai ra, cho nên tên đất được đặt là Lộc Dã Uyển. Luận Đại tì Bà Sa quyển 183 tổng hợp các thuyết nói rằng, vì ở Quá Khứ, đức Phật là Tiên Nhân Tối thắng, từng Chuyển Pháp Luân lần đầu tiên ở nơi này, nên gọi là Tiên Nhân luận xứ (nơi người tiên đàm luận). Lúc đức Phật chưa ra đời hoặc đã ra đời, nơi đây thường có các vị thần tiên cư trú, nên gọi là Tiên Nhân trụ xứ(nơi ở của các vị tiên). Vì thủa xưa có 500 Tiên Nhân bay trên Hư Không, đến chốn này thấy các thể nữ của nhà vua, động lòng dục, mất Thần Thông, rơi xuống chỗ này, nên gọi là Tiên Nhân đọa xứ (chỗ Tiên Nhân rơi). Còn theo Đại Đường Tây Vực Kí quyển 7, vì Lộc vương xả thân chết thay cho mẹ đang có thai, làm cho vua nước Phạm đạt đa cảm động, khiến vua thả đàn nai và Bố Thí cho rừng cây, nên gọi là Thí lộc lâm (rừng cho nai). Bắt đầu từ vua A dục, vườn Lộc dã rất được kính ngưỡng Sùng Bái. Đầu thế kỉ thứ VIII, khi ngài Huyền Trang đến Ấn Độ, nơi này còn rất nhiều Điện Đường lầu gác, tường hoa bao bọc chung quanh, bên trong có Tinh Xá cao 200 thước, phía tây nam Tinh Xá có cột đá do vua A dục dựng cao hơn 70 thước, đá rất bóng, lấp lánh như có ngọc, Tăng Đồ hơn nghìn người, là thời rất hưng thịnh. Đến khoảng thế kỉ thứ XIII, vườn Lộc dã lần lượt bị Tín Đồ Hồi giáo và Ấn Độ Giáo tàn phá, trở thành hoang phế, nay chỉ còn 1 ngôi tháp tròn 2 tầng có khắc chữ ...(Vạn) chung quanh vách và cột đá của vua A dục đã gãy 1 nửa được bảo vệ bằng hàng rào sắt vây chung quanh. Hiện nay, ở vườn Lộc dã có rất nhiều chùa viện, như Trung hoa Phật tự do ông Lí tuấn thừa sáng lập, Miến điện Phật tự, Hiệp hội Ma Ha Bồ Đề, viện bảo tàng Ấn Độ Giáo, Giáo đường Kì na giáo và Viện bảo tàng Phật giáo, có cất giữ tượng Phật cách đây 1.000 năm, các loại Pháp Khí và cột đá đều là những di vật trân quí của Phật giáo. [X. kinh Tạp a hàm Q. 23., 39; kinh Đại Bát Niết Bàn Q.trung (bản 3 quyển); kinh Hiền ngu Q. 5.; luật Tứ phần Q. 32.; luận Đại trí độ Q. 16.; A Dục Vương Truyện Q. 2.; Cao Tăng Pháp Hiển Truyện, Tuệ lâm Âm Nghĩa Q. 1.; A Guide to Sàrnàth, 1937 (B. Majumdar)].