Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh

《般若波羅蜜多心經》 bō rě bō luó mì duō xīn jīng

Điển cứ gốc: Tự Điển Phật Học Đạo Uyển

Định nghĩa thuật ngữ

s: Prajñāpāramitā-hṛdaya, Tạng Hán: çes-rah sñiṅ-po bshugs-so c: Pan-jo-po-lo-mi-to-hsin-ching, Jātaka: Hannyaharamittashinkyō: nói cho đủ là Ma Ha Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh () còn gọi là Bát Nhã Đa Tâm Kinh (), Bát Nhã Tâm Kinh (), Tâm Kinh (), 1 quyển, hiện còn, Taishō 8, 848, No. 251, Huyền Trang (, 602-664) dịch vào năm 649 hay 648 (niên hiệu Trinh Quán [] thứ 23 hay 22) nhà Đường. Có 6 dịch bản khác của kinh này:(1) Ma Ha Bát Nhã Ba La Mật Đại Minh Chú Kinh (), do Tam Tạng Pháp Sư Cưu Ma La Thập (Sanskrit: Kumārajīva, , 344-413) dịch. (2) Bát Nhã Ba La Mật Đa Na Đề Kinh (), do Bồ Đề Lưu Chi (Sanskrit: Bodhiruci, , 562-727) dịch. (3) Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh (), do Bát Nhã (Sanskrit: Prajñā, , 734-?), Lợi Ngôn (, khoảng thế kỷ thứ 8) dịch.(4) Phổ Biến Trí Tạng Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh (), do Pháp Nguyệt (Sanskrit: Dharmacandra, , 653-743) dịch.(5) Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh (), do Trí Huệ Luân () dịch. (6) Thánh Phật Mẫu Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh (), do Thí Hộ (Sanskrit: Dānapāla, , khoảng thế kỷ thứ 10) dịch. Nếu so sánh các bản trên, bản dịch của Tam Tạng Pháp Sư Cưu Ma La Thập được lưu truyền rộng rãi nhất. Phạn bản của kinh này hiện còn ở Pháp Long Tự (, Hōryū-ji) của Nhật Bản; năm 1884 F. Max Müller và Bunyū Nanjō () đã cùng hiệu đính, xuất bản; đến năm 1894 nó được dịch sang Anh ngữ. Ngoài ra, vào năm 1864, học giả người Anh là Beal Samuel cũng đã dịch sang Anh ngữ bản dịch của Huyền Trang. Nếu so bản tiếng Sanskrit và bản Hán dịch của Huyền Trang, chúng có nội dung tương đồng. Còn bản được phát hiện ở thạch động Đôn Hoàng là tư liệu rất quý trọng đối với giới học thuật. Về phần chú sớ của kinh này cũng có rất nhiều bản, trong đó quan trọng nhất là Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh U Tán () của Khuy Cơ (, 632-682), Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh Tán () của Viên Trắc (, 613-696), Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh Lược Sớ () của Pháp Tạng (, 643-712), và Bát Nhã Ba La Mật Đa Tâm Kinh Sớ () của Huệ Tịnh (, 578-?), v.v.