Quán Bất Tư Nghị Cảnh

Cũng gọi Quán bất khả tưnghị cảnh, Phân Biệt bất tư nghị cảnh, Thiện thức bất tư nghịch cảnh, Tín Giải chính Nhân Duyên, Tín chính Nhân Duyên, Thiện thức bất tư nghịnhân duyên. Bất tư nghị cảnh là cảnh sở quán (đối tượng bị quán xét). Quán Bất Tư Nghị Cảnh nghĩa là quán xét 1 niệm vọng tâm Hiện Tiền của chúng ta có đủ 3 nghìn các pháp, tâm ấm vọng này tức không, tức giả, tức trung, là cảnh Tam Đế mầu nhiệm chẳng thể nghĩ bàn. Đây là pháp quán thứ 1 trong 10 pháp quán do tông Thiên thai lập ra. Muốn tu quán hạnh, trước phải Quyết Định cảnh sở quán, nhưng muôn pháp đều có đủ 3 nghìn 3 đế, dung nhiếp lẫn nhau, không Phân Biệt Nhân Quả, Mê Ngộ, mỗi mỗi đều là diệu đế bất tư nghị. Bởi vậy, tuy tất cả đều là cảnh sở quán, nhưng vì vạn pháp Duy Tâm nên đặc biệt lấy một niệm vọng tâm Hiện Tiền làm cảnh sở quán. Bậc Thượng Căn tu 1 pháp quán này tức đầy đủ 10 pháp quán, được bước lên địa vị Sơ trụ Chân Nhân ...... Còn các hàng trung căn, hạ căn thì chưa thể tiến tu hạnh này nên phải tu Từ Quán hạnh thứ 2 trong 10 quán hạnh trở xuống. [X. Ma Ha Chỉ Quán Q. 5., phần đầu; Tứ giáo nghĩa Q. 11.]. (xt. Thập Thừa Quán Pháp).