Pháp Giới Tam Quán
Điển cứ gốc: Phật Quang Đại Từ Điển
Định nghĩa thuật ngữ
Cũng gọi Tam Trùng Pháp Giới, Tam Trùng Pháp Giới quán, Tam Trùng Quán Môn, Tam Trùng Pháp Giới quán môn. Gọi tắt: Tam trùng quán. Chỉ cho 3 pháp quán: Chân Không Quán, Lí sự vô ngại quán và Chu biến hàm dung quán của tông Hoa nghiêm.
1. Chân Không Quán: Quán xét bản tính của các pháp tức là không. Nhưng cái Không của Chân Không Quán chẳng phải là Không đoạn diệt, cũng chẳng phải cái không lìa sắc, mà quán sắc chẳng phải thực sắc, tất cả sắc là Chân Không; quán không chẳng phải đoạn không, mà tất cả không là huyễn sắc, để đạt đến cảnh giới Khôngsắc chẳng ngăn ngại nhau. Đây là quán Lí Pháp Giới.
2. Lí sự vô ngại quán: Nếu Chỉ Quán về sự thì sẽ khởi tâm Thế Tục, mà tham đắm cảnh hưởng lạc, nếu Chỉ Quán về lí thì khởi tâm xuất thế, mà ưa thích cảnh tiểu quả vô lậu. Cho nên, nếu quán sự và lí song song thì có Thể Đạt đến cảnh giới viên dung vô ngại, tâm không Thiên Chấp, bi và trí bổ trợ cho nhau, Thành Tựu hạnh vô trụ mà chứng vô trụ xứ. Đây là quán Lí sự vô ngại Pháp Giới.
3. Chu biến hàm dung quán: Dùng sự nhìn sự để quán lí toàn là sự, dùng lí nhìn sự để quán sự toàn là lí, lí có thể dung chứa sự, 1 và nhiều không trở ngại nhau, lớn và nhỏ dung nhau, mầu nhiệm không thể lường được. Đây là quán Sự Sự Vô Ngại Pháp Giới. [X. Hoa Nghiêm Pháp Giới Quán Môn; Chú Hoa Nghiêm Pháp Giới Quán Môn tự]. (xt. Tam Trùng Quán Môn, Chân Không Quán, Lí Sự Vô Ngại Quán).
1. Chân Không Quán: Quán xét bản tính của các pháp tức là không. Nhưng cái Không của Chân Không Quán chẳng phải là Không đoạn diệt, cũng chẳng phải cái không lìa sắc, mà quán sắc chẳng phải thực sắc, tất cả sắc là Chân Không; quán không chẳng phải đoạn không, mà tất cả không là huyễn sắc, để đạt đến cảnh giới Khôngsắc chẳng ngăn ngại nhau. Đây là quán Lí Pháp Giới.
2. Lí sự vô ngại quán: Nếu Chỉ Quán về sự thì sẽ khởi tâm Thế Tục, mà tham đắm cảnh hưởng lạc, nếu Chỉ Quán về lí thì khởi tâm xuất thế, mà ưa thích cảnh tiểu quả vô lậu. Cho nên, nếu quán sự và lí song song thì có Thể Đạt đến cảnh giới viên dung vô ngại, tâm không Thiên Chấp, bi và trí bổ trợ cho nhau, Thành Tựu hạnh vô trụ mà chứng vô trụ xứ. Đây là quán Lí sự vô ngại Pháp Giới.
3. Chu biến hàm dung quán: Dùng sự nhìn sự để quán lí toàn là sự, dùng lí nhìn sự để quán sự toàn là lí, lí có thể dung chứa sự, 1 và nhiều không trở ngại nhau, lớn và nhỏ dung nhau, mầu nhiệm không thể lường được. Đây là quán Sự Sự Vô Ngại Pháp Giới. [X. Hoa Nghiêm Pháp Giới Quán Môn; Chú Hoa Nghiêm Pháp Giới Quán Môn tự]. (xt. Tam Trùng Quán Môn, Chân Không Quán, Lí Sự Vô Ngại Quán).