Đông Tháp Tông
Điển cứ gốc: Phật Quang Đại Từ Điển
Định nghĩa thuật ngữ
Cũng gọi Đông tháp bộ tông, Đông tháp Luật Tông. Luật Tông do sư Hoài tô (634-707) sáng lập vào đời Đường, Trung Quốc, vì sư ở ngôi tháp phía đông chùa Sùng phúc tại Trường an nên gọi Tông Phái của sư là tông Đông tháp. Lúc đầu, sư theo ngài Huyền Trang học tập kinh luận, không bao lâu sư đến nơi ngài Đạo tuyên nghiên cứu Tứ phần luật san phồn bổ khuyết hành sự sao. Về sau, sư lại theo Tướng bộ tông học Tứ phần luật sớ của ngài Pháp Lệ; vì nhận thấy Tứ phần luật sớ chưa được hoàn hảo, nên vào niêm hiệu Vĩnh thuần năm đầu (682), sư soạn bộ Tứ phần luật khai tông kí 20 quyển, để kiểm xét lại và bổ túc 16 nghĩa quan trọng mà bộ sớ cũ (Tứ phần luật sớ) đã bỏ sót. Từ đó sư sáng lập riêng một phái mà người đời gọi là Tân chương (Tân sớ, Sớ mới). Về sau, Hoài Tố lại soạn Tân sớ thập di sao 20 quyển, rồi đích thân tuyên giảng Tân sớ, người đến theo học rất đông. Tuy nhiên, Đệ Tử của ngài Mẫn ý là sư Định tân có soạn Phá Mê Chấp kí 1 quyển để bài bác Tân chương mà ủng hộ Cựu sớ. Do đó, giữa Tướng bộ và Đông tháp đã diễn ra một cuộc tranh luận dai dẳng bất phân thắng phụ. Để chấm dứt cuộc tranh luận kéo dài, năm Đại lịch 13 (778), vua Đường Đại tông triệu tập các bậc Đại Đức của cả ba Tông Phái (Nam Sơn, Tướng bộ, Đông tháp) gồm 14 vị như: Như tịnh, Viên chiếu v.v... đến chùa An quốc để kiểm xét lại hai bộ sớ mới và cũ rồi đúc kết lấy những ưu điểm của cả hai bộ. Đại khái, sư Hoài Tố lấy giới hạnh làm tông và Đề Xướng thuyết Giới Thể Sắc Pháp, cho rằng Giới học bao hàm cả Định, Tuệ, bác bỏ chủ trương lấy chỉ tác, thụ tùy, chỉ ác, chỉ thiện, giáo hành, chuyên tinh bất phạm, Nhân Quả v.v... làm tông. Tóm lại, sư Hoài Tố lấy các luận Đại tì Bà Sa và Câu xá làm chỗ y cứ. [X. Luật Tông Cương Yếu Q.thượng, Q.hạ; Tống Cao Tăng Truyện Q. 14., Q. 15.; Tứ phần luật khai tông kí Q. 1.; Đại đường trinh nguyên tục Thích Giáo lục Q.trung; Bát Tông Cương Yếu Q.hạ]. (xt. Tứ Phần Luật, Định Tân, Luật Tông, Tướng Bộ Tông, Hoài Tố).