Tam Thụ Nghiệp
Điển cứ gốc: Phật Quang Đại Từ Điển
Định nghĩa thuật ngữ
Cũng gọi Tam thụ báo nghiệp. Chỉ cho 3 thứ nghiệp được phân loại theo 3 cảm thụ: Khổ, lạc, xả. Đó là:
1. Thuận Lạc Thụ (Phạm: Sukhavedanìya-karma), cũng gọi Phúc Nghiệp, Lạc báo nghiệp, Nghiệp chiêu cảm Lạc Thụ, bắt đầu từ cõi Dục đến Đệ tam tĩnh lự. Nếulạc thụ ở đây làlạc thụ trong Tam thụ môn thì bao gồm Hỉ Thụ, vì thế Lạc Thụ này tồn tại ở Đệ Tam Thiền Thiên.
2. Thuận Khổ Thụ nghiệp (Phạm: Du#kha-vadanìya-karma), cũng gọi Phi Phúc Nghiệp, Khổ báo nghiệp. Nghiệp mang lại Cảm Giác khổ, tức là tất cả nghiệp ác ở cõi Dục.
3. Thuận Bất Khổ Bất Lạc Thụ nghiệp (Phạm: Adu#khàsukha-vedanìyakarma), cũng gọi Thuận phi Nhị Nghiệp, Bất khổ bất lạc báo nghiệp. Tức nghiệp chiêu cảm Quả Báo từ Đệ Tứ Thiền thiên trở lên, ở cõi này chỉ có Xả thụ. Tuy nhiên, từ Đệ Tam Thiền Thiên trở xuống cũng có Thuận Bất Khổ Bất Lạc Thụ nghiệp, nếu cảm quả ở các cõi trời Trung gian thì gọi là Trung gian định nghiệp. Ở đây nói theo Thụ sở cảm thì ngoài sự chiêu cảm được Thụ ra, còn chiêu cảm được cả 4 uẩn là Sắc, Tưởng, Hành và Thức. [X. luận Phát trí Q. 11.; luận Thuận chính lí Q. 40.; luận Câu xá Q. 15., luận Du Già sư địa Q. 9.]. (xt. Tam Nghiệp).
1. Thuận Lạc Thụ (Phạm: Sukhavedanìya-karma), cũng gọi Phúc Nghiệp, Lạc báo nghiệp, Nghiệp chiêu cảm Lạc Thụ, bắt đầu từ cõi Dục đến Đệ tam tĩnh lự. Nếulạc thụ ở đây làlạc thụ trong Tam thụ môn thì bao gồm Hỉ Thụ, vì thế Lạc Thụ này tồn tại ở Đệ Tam Thiền Thiên.
2. Thuận Khổ Thụ nghiệp (Phạm: Du#kha-vadanìya-karma), cũng gọi Phi Phúc Nghiệp, Khổ báo nghiệp. Nghiệp mang lại Cảm Giác khổ, tức là tất cả nghiệp ác ở cõi Dục.
3. Thuận Bất Khổ Bất Lạc Thụ nghiệp (Phạm: Adu#khàsukha-vedanìyakarma), cũng gọi Thuận phi Nhị Nghiệp, Bất khổ bất lạc báo nghiệp. Tức nghiệp chiêu cảm Quả Báo từ Đệ Tứ Thiền thiên trở lên, ở cõi này chỉ có Xả thụ. Tuy nhiên, từ Đệ Tam Thiền Thiên trở xuống cũng có Thuận Bất Khổ Bất Lạc Thụ nghiệp, nếu cảm quả ở các cõi trời Trung gian thì gọi là Trung gian định nghiệp. Ở đây nói theo Thụ sở cảm thì ngoài sự chiêu cảm được Thụ ra, còn chiêu cảm được cả 4 uẩn là Sắc, Tưởng, Hành và Thức. [X. luận Phát trí Q. 11.; luận Thuận chính lí Q. 40.; luận Câu xá Q. 15., luận Du Già sư địa Q. 9.]. (xt. Tam Nghiệp).