Phái Ngũ Sơn

《五山派》 wǔ shān pài

Điển cứ gốc: Tự Điển Phật Học Đạo Uyển

Định nghĩa thuật ngữ

Gozan-ha: trong Thiền Tông dưới Thời Đại Liêm Thương có các Tông Phái mà do những người đến triều đình Nhật mang vào từ Trung Hoa Đại Lục, và có những Tông Phái mà do những người đến Nhật Truyền thừa vào. Những Tông Phái được mang vào do nhóm người đến triều đình Nhật gồm các phái của Lâm Tế Tông như Phái Đại Giác () do Lan Khê Đạo Long () làm tổ, Phái Phật Quang () do Vô Học Tổ Nguyên () làm tổ, Phái Phật Nguyên () do Đại Hưu Chánh Niệm () làm tổ, Phái Nhất Sơn () do Nhất Sơn Nhất Ninh () làm tổ, Phái Đại Giám () do Thanh Chuyết Chánh Trừng () làm tổ, và Phái Cổ Lâm () do Trúc Tiên Phạn Tiên () làm tổ, v.v.; cọng thêm đó còn có Phái Tông Hoằng () của Tào Động Tông do Đông Minh Huệ Nhật () làm tổ. Mặt khác, những Tông Phái do nhóm người sang đến Nhật Truyền vào gồm các phái của Lâm Tế Tông như Phái Hoàng Long () do Minh Am Vinh Tây (西) làm tổ, Phái Thánh Nhất () của Viên Nhĩ Biện Viên (), Phái Pháp Đăng () của Vô Bổn Giác Tâm (), Phái Đại Ứng () của Nam Phố Thiệu Minh , v.v.; và phái của Tào Động Tông do Đạo Nguyên () sáng lập. Đến Thời Đại Thất Đinh, trong số các phái như đã trình bày ở trên, trừ phái của Vĩnh Bình Tự (, Eihei-ji) thuộc Tào Động Tông và Phái Đại Ứng của Lâm Tế Tông ra, các phái Thiền Tông được sự bảo hộ và thống chế của chính quyền Mạc Phủ Thất Đinh, lấy những ngôi chùa quan làm cứ điểm Hành Đạo, phát triển rộng khắp toàn quốc, và cuối Thời Đại Thất Đinh thì trở thành chủ lưu của Thiền mà phồn vinh cực độ. Phái Ngũ Sơn là tiếng gọi tổng xưng của các phái Thiền Tông, hay còn gọi là Ngũ Sơn Tùng Lâm ().