Đồng Thể Tướng Nhập

Từ ngữ của tông Hoa nghiêm nêu rõ nghĩa sự sự viên dung vô ngại. Nghĩa là tất cả các pháp là cùng một thể tính, cái này hòa vào cái kia, cái kia dung nhập trong cái này, giao thoa hòa hợp mà không ngăn ngại lẫn nhau. Đồng thể là đối lại với dị thể, tương nhập đối lại với tương tức. Tông Hoa nghiêm y cứ vào nghĩa bất đãi duyên trong sáu nghĩa nhân mà lập ra Đồng Thể Môn, trong đó lựcdụng của một pháp và nhiều pháp giao triệt lẫn nhau, làm hữu lực và vô lực của nhau mà dung nhập vào nhau một cách Tự Tại vôngại, gọi là Đồng thể tương nhập. Bởi vì bản tính của các pháp tự nhiên như thế, có thể trong một pháp đầy đủ tất cả pháp, cho nên một pháp và tất cả pháp hòa nhập vào nhau mà tạo thành mối quan hệ cái này hữu lực thì cái kia vô lực, cái kia hữu lực thì cái này vô lực; một pháp và tất cả pháp dung hòa vào nhau mà không ngăn ngại lẫn nhau, hệt như gương và hình bóng gương dung nhiếp hình bóng, hình bóng hiện khắp trong gương một cách Tự Tại vô ngại. Hoa Nghiêm Ngũ Giáo Chương quyển 4 dùng 10 đồng tiền làm ví dụ để chỉ rõ tướng Đồng thể tương nhập. Có thể chia làm hai môn nhiều trong một và một trong nhiều. Mỗi môn trong hai môn này lại chia làm 10 môn. Trong đó, nhiều trong một là đếm từ một tăng dần lên đến 10; còn một trong nhiều thì là đếm tuần tự từ 10 giảm xuống đến một. Thứ tự cách đếm trong hai môn này giống với hai môn Đồng thể tương tức; trong ví dụ này, 10 đồng tiền được dùng để ví dụ 10 pháp, còn thứ tự Thuận Nghịch tăng giảm của hai môn nhiều trong một và một trong nhiều là hiển bày rõ tướng Tự Tại vô ngại của Đồng thể tương nhập. [X. Hoa Nghiêm Kinh Thám Huyền Kí Q. 1.]. (xt. Đồng Thể Tương Tức).